woensdag 27 juli 2011

Prediker

Het is al weer een halve week geleden, maar het vermelden zeker waard: na de overwegingen naar aanleiding van Van Ruler kwam er zondagochtend (hoe vaak gebeuren zulke dingen toch) een direct aansluitende preek over Prediker. Geniet van het leven dat God geeft. Hij ziet er zelf op toe dat je dat doet.

Tegelijk ging elders in het land de preek ook over Prediker. John van Eck, van wie we een prachtig nieuw boek over zeventiende- en achttiende-eeuwse geloofsbeleving voorbereiden, preekte over Prediker 7. De beruchte vrouwonvriendelijke tekst. Een oud-collega en legerrabbijn attendeerde Van Eck erop dat in vers 26 van Prediker 7 ("Wat ik vind is altijd weer een vrouw die bitterder dan de dood is, die een valstrik is") het woordje ik in het Hebreeuws een sterke nadruk krijgt. Dan staat er: IK, Salomo, heb (mijn lusten volgend) mijn omgang met vrouwen op deze (achteraf ellendige) manier beleefd, maar 'een mens die God behaagt' beleeft het anders, namelijk als in 9:9 beschreven, waar man en vrouw, in het kwetsbare levend en elkaar steunend, het goede van God mogen genieten. Zo gelezen (en zo moet het ook vanuit het Hebreeuws) is het slot van Pred. 7 geen sneer naar de vrouw, maar een schuldbelijdenis van de schrijver. De tegenstrijdigheid tussen het slot van 7 en 9:9 is daarmee ook weggenomen. Vers 28 van hoofdstuk wordt zo heel dramatisch: in een cultuur die door lust gedomineerd wordt is zelfs een menselijke ontmoeting tussen man en vrouw onmogelijk geworden.

Het is dat je maar op één plek tegelijk kunt zitten, anders had ik de preek graag in zijn geheel gehoord!

vrijdag 22 juli 2011

Ultragereformeerd voetballen kijken

Vanochtend in de krant een stuk over de delen IV-A en IV-B van het Verzameld werk van A.A. van Ruler, met een citaat uit Ultragereformeerd en vrijzinnig onder het kopje: 'Kan een kind van God genieten van seks?' Is het nu omdat kadertjes altijd eerst worden gelezen en dan pas, als het naar meer smaakt, de hele lap tekst van een artikel, dat de ogen naar deze kolom worden getrokken? En dat ik even later, na de ruiling der katernen, hetzelfde zie gebeuren bij mijn tafelgenote?
Wat daarvan zij, als het hele Verzameld werk een even grote dichtheid aan citeerbare passages heeft, dan zouden deze kloeke banden snel uitverkocht kunnen zijn; en er zou dan zeker geen sprake mogen zijn van stopzetting van het project, zoals op dit moment dreigt.
"Aanváárdt men de geslachtsgemeenschap, met haar verrukking, dan aanvaardt men alles. Bijvoorbeeld ook het spel. Wat doen volwassen mensen in het liefdesleven anders dan spelen, puur voor hun plezier? Aanvaardt men dit positief en bewust, dan staat men ineens totaal anders in de wereld. Men kan dan als geestelijk mens met lust kijken naar een voetbalwedstrijd en in het plezier dat men - ook als men tegen de dood aan leeft, daarin heeft, een moment van de heiliging vinden."
Mogelijk dat in de huizen van Nederlands Dagblad-lezers dezer dagen hier en daar in de avondstond de vraag zal opklinken: wat zal het worden, een voetbalwedstrijd?




donderdag 14 juli 2011

Gedrukte informatie

Tja, zou het inderdaad alleen nog maar neergang en terugloop zijn als het om gedrukte media gaat? Nu InSpirit Media weer ter ziele. Geen Koers meer, en geen Elisabet, om maar eens wat te noemen. En hoofdredacteuren en directeuren van kranten en boekenuitgevers die aangeven dat het allemaal zo moeizaam is.
Nou ja, dat is het soms ook wel. De ene dag verkoop je van een goedlopend boek veertig exemplaren, een volgende dag van alle boeken die je hebt uitgegeven bij elkaar nog geen veertig.

Dat betekent wat mij betreft vooral dat je ervoor moet waken om op zo'n dag van veertig stuks van één titel niet ronkend bij jezelf te denken hoe goed je het doet, en richting collega's met problemen een gevoel te hebben dat het heus niet slecht hoeft te gaan als je maar de goeie dingen doet. En even hard moet je je ervoor hoeden om op een dag dat er bij het grote Centraal Boekhuis maar veertig boeken worden besteld, met een somber gevoel rond te lopen dat de ondergang nu ook in Franeker aanstaande is.

Gelukkig is meestal het gevoel overheersend dat er zoveel boeiende projecten zijn waar we als boekhandel mee bezig zijn (mooie partijen opruimingsboeken, klanten die spontaan ons antiquariaat ontdekken, bijzondere boeken die eraan komen en waar we de publiciteit mee in kunnen), en zoveel schitterende boeken om uit te geven (de nieuwe Keller, nieuwe delen van Tom Wrights NT-commentaar, een indrukwekkend boek van Miroslav Volf over de Islam, een prachtig treinenboek met foto's van Martin Kers en teksten van Hans Bouman), dat je er opgewonden van zou kunnen raken.
Die opwinding wordt dan wel weer getemperd door het besef dat het allemaal wel gedáán moet worden. Collega Albert de Vos mag graag zijn tante citeren: " Fijn, jongen, dat je het zo druk hebt!"

Nu eerst maar eens onze digitale aanbiedingencatalogus de wereld in. Voor het eerst alleen op verzoek de catalogus nog op papier (en dus ook bij ons: minder gedrukte communicatie). Spannend!

dinsdag 5 juli 2011

Hebzucht


Afgelopen zondag een catechismuspreek over hebzucht naar aanleiding van het achtste gebod: gij zult niet stelen. Voorganger Pieter Groen deed netjes aan bronvermelding: hij had gebruik gemaakt van een hoofdstuk uit Namaakgoden van Tim Keller, “volgens mij in deze stad uitgegeven”.
Kijk, zulke sluikreclame is nu niet erg bevorderlijk om een uitgever tijdens de preek van de hebzucht af te houden. De rest van de preek maakte dat overigens wel weer goed. Die oude catechismus is in de uitleg over de tien geboden altijd weer geweldig op dreef. Telkens weer gaat het niet over wat er allemaal niet mag, maar wordt doorgestoken naar de diepte: we moeten uit zijn op het heil van de naaste.
Een paar weken geleden kwam dat ook al zeer sterk op me af bij het zesde gebod. Wat was de eerste moord? Niet die van Kaïn op Abel! Adam en Eva stonden elkaar al naar het leven, door voor zichzelf te kiezen en niet voor de ander. Want dat is de kern van het Bijbelse gebod: dat we het goede zoeken voor de ander, zijn eer en voorspoed, zijn goede naam. Dat kan in een catechismuspreek dan ook zomaar worden doorvertaald naar de politiek: christelijke politiek kan alleen maar sociale politiek zijn. Dat is gewoon het zesde gebod houden.
En dan kom ik zonder omwegen ook weer bij Tim Keller uit: Ruim baan voor gerechtigheid.
Hopelijk niet met al te hebzuchtige bijbedoelingen.