vrijdag 28 juni 2013

Karl Barth en de paus

De nieuwe roman van Frans Willem Verbaas over Karl Barth herinnerde mij aan een van de weinige theologische grappen die ik onthouden kan. Waarom juist deze, dat is een vraag waar ik niet veel over kan zeggen. Ik vind hem gewoon wel aardig.
Hij gaat over een paus. Mogelijk Johannes de 23ste, misschien een gefingeerde. Een journalist stelde hem de vraag: wie vindt u de grootste theoloog van de twintigste eeuw. "Dat wil ik je wel vertellen als je het niet verder vertelt," was het antwoord, "want het is een protestant: Karl Barth."
Maar natuurlijk ging het gerucht wel verder, en het bereikte ook Bazel en Barth.
"Wel wel," was de reactie van Barth toen hij het hoorde. "Zou de paus dan toch onfeilbaar zijn?"

maandag 24 juni 2013

Publieke theologen

Stromend erfgoed, dat was het thema van de Nacht van de Theologie van afgelopen vrijdag. Ik kon er niet zoveel mee, behalve dan natuurlijk dat we op de SS Rotterdam zaten.
Met de discussie die ontstond, of beter had moeten ontstaan, over de vraag naar de publieke rol van de theologie in onze cultuur kon ik veel meer. Want als theologen die rol niet hebben, of zelfs niet zouden willen hebben, dan moeten ze een andere baan gaan zoeken, lijkt mij.
Het debat dat voor halverwege de avond gepland stond leek me dan ook een kernonderdeel van de avond. Anne-Marie Korte, Manuela Kalsky, Kees van der Kooi en Ruard Ganzevoort mochten elk een minuut (schat ik in) een statement afleveren, en daarna mocht de zaal.
Dat levert meestal weinig op, zo'n zaal, is mijn ervaring. Als de vragenstellers al niet toespraken gaan houden in plaats van een vraag te stellen, dan verzanden de antwoorden toch al heel vaak in van alles behalve een helder antwoord.
Tijdens de Nacht kwam er eerst helemaal geen vraag. Na een strenge oproep van Frank Bosman heb ik toen maar iets gevraagd, of eigenlijk een oproep gedaan om er toch iets van een debat van te maken. Want de vier sprekers zeiden toch verschillende dingen, en dan kun je het toch even over de verschillen hebben, lijkt mij. Anders wordt het allemaal een beetje onverschillig.
Vooral Kees van der Kooi liet iets van een tegengeluid horen, tegen Ganzevoort die opriep om buiten de veilige kaders van kerken en tradities te stappen. Dat leek Van der Kooi toch niet zo urgent te vinden. Hij gaf aan dat juist vanuit de traditie veel goeds te zeggen is waar de cultuur iets mee kan: over wat waar is, en goed, en schoon en wat de gemeenschap dient.
Maar helaas, alleen Ganzevoort kreeg kort het woord. En daarna de volgende vraag maar weer. En toen was ook ineens de tijd nog op.

Alle lof dat de organisatie zich aan de tijd hield, dat is op zo'n avond erg aangenaam. Maar het gesprek kwam er niet van.
Zelf lezen dan maar: het boekje van Ganzevoort bijvoorbeeld, en dan ook maar Van der Koois (en van den Brinks) Dogmatiek. En dan kijken wie er het relevantst is.

Christelijke dogmatiek : Brink, G. van den & C. van der Kooi, 9789023926061

         Spelen met heilig vuur : Ganzevoort, Ruard, 9789025903251